γράφει ο
Κώστας Παπακοσμάς
Με αφορμή αυτή την όμορφη φωτογραφία του σκάφους “ΘΕΤΙΣ” της οικογένειας Κραντονέλλη ανοιχτά του κόλπου της Καβάλας (που μου έστειλε από την Αθήνα ο αγαπητός φίλος μου Μπάμπης Παπαπασχάλης, με καταγωγή από την Καβάλα) θα επαναφέρω μια σκέψη που πριν τέσσερα χρόνια είχα γράψει και αφορά τις μεγάλες προσωπικότητες που γεννήθηκαν στην πόλη και με την επαγγελματική και καλλιτεχνική τους πορεία την έκαναν γνωστή στην Ελλάδα και το Εξωτερικό . Η αναφορά μου είναι στους Δημήτρη Χαρισιάδη, Ουμβέρτο Αργυρό αλλά και στον Αρχιτέκτονα Κλέωνα Κραντονέλλη.
Οι δυο πρώτοι γεννήθηκαν στην Καβάλα, ο ένας το 1882 και ο άλλος το 1911 .. τους χώριζαν 29 χρόνια ..ο ένας ζωγράφος και ο άλλος φωτογράφος . "Συναντήθηκαν" στα χιονισμένα βουνά της Αλβανίας ο καθένας με τον δικό του ρόλο. Ο πρώτος σε ..ηλικία 62 χρόνων να ζωγραφίζει τις μάχες και τις στιγμές του Ελληνικού Στρατού, ο άλλος να φωτογραφίζει πρόσωπα και εικόνες από το μέτωπο.
Η Καβάλα είναι περήφανη που ο Ουμβέρτος Αργυρός και ο Δημήτρης Χαρισιάδης άφησαν ανεξίτηλα το καλλιτεχνικό αλλά και πατριωτικό τους αποτύπωμα στην Ελληνική Ιστορία και στην αποτύπωση της μεγάλης εποποιΐας του 1940. Έργα και δημιουργίες τους υπάρχουν στην Εθνική Πινακοθήκη στο Μουσείο Μπενάκη στο Πολεμικό Μουσείο αλλά και σε Μουσεία και γκαλερί σε όλη την Ελλάδα. Εδώ στην Καβάλα .. μια προτομή του Ουμβέρτου Αργυρού στον Δημοτικό Κήπο από το 1971 μας θυμίζει την μορφή του, επίσης ένας ζωγραφικός του πίνακας είναι στην κατοχή του Δήμου. Πριν μερικά χρόνια , μετά από σχετική άδεια του Μουσείου Μπενάκη, καταφέραμε μια φωτογραφία του Δημήτρη Χαρισιάδη να κοσμεί εξωτερικό χώρο του Μουσείου Προσφυγικού Ελληνισμού. Η τρίτη μεγάλη προσωπικότητα είναι ο Κλέων Κραντονέλλης (1912-1978) γεννήθηκε και αυτός στην Καβάλα και σπούδασε αρχιτεκτονική στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, από όπου αποφοίτησε πρώτος το 1935. Έργα του είναι το κτίριο του Σταθμού Κατανομής Φορτίου της ΔΕΗ στην οδό Γ΄ Σεπτεμβρίου (1972-73) στην Αθήνα, η κατοικία του στην οδό Αφροδίτης 7 στην Πλάκα (1962-63), οι ιχθυόσκαλες Πειραιά και Καβάλας, το ξενοδοχείο “Αμφιτρύων” (1951-60, 1954) και το εστιατόριο της Αρβανιτιάς (1968-69) στο Ναύπλιο, οι παιδικές κατασκηνώσεις του Αγίου Ανδρέα.
Επίσης, την περίοδο 1959-1962, έκανε την αρχική μελέτη του Διοικητηρίου Καβάλας που προέβλεπε την κατασκευή επίμηκους, τριώροφου κτιρίου οργανωμένου σε αυστηρό, κατασκευαστικό κάναβο, αλλά η κατασκευή του κτηρίου το 1971 διαφοροποιήθηκε αρκετά από την αρχική. Την ίδια εποχή κλήθηκε από τον Δήμο και έκανε τα σχέδια της Δημοτικής Αγοράς Καβάλας, ούτε τα σχέδια εκείνα είχαν ανάλογη τύχη.
Εξέφραζα τότε την ευχή: “Μακάρι να μπορέσουμε να οργανώσουμε μια έκθεση για το 1940 και την εποποιΐα των Ηρώων της εποχής εκείνης με έργα και φωτογραφίες των Καβαλιωτών Αργυρού και Χαρισιάδη”.
Επαναφέρω την πρόταση και με αναφορά στον Κλ. Κραντονέλλη, για τον οποίο πολλά στοιχεία έχει το Μουσείο Μπενάκη και έχει γυριστεί και σχετικό ντοκιμαντέρ για αυτόν και όπως λένε και οι επαΐοντες .. εμπλουτισμένη.
Ο καλός μου φίλος από την Αθήνα και διευθυντής του Ελληνικού Οργανισμού Τουρισμού κ. Κώστας Κατσιγιάννης με πληροφόρησε ότι ο Κλέων Κραντονέλλης διετέλεσε την περίοδο 1965-1967 διευθυντής των τεχνικών υπηρεσιών του Ε.Ο.Τ.
Ο φίλος μου από την Καβάλα κ. Ηλίας Φέσσας με πληροφόρησε ότι ο Κλέων Κραντονέλλης είχε ιταλική καταγωγή.
Ο Ηλίας Τσαούσης με πληροφόρησε ότι υπήρχε και άλλο σκάφος δικάταρτο στην οικογένεια το οποίο έφεραν από την Αγγλία. Ως πλήρωμα ήταν αξιωματικοί και ναύτες του Βασιλικού πολεμικού ναυτικού και πραγματοποιούσαν εκπαιδευτικό ταξίδι.
Ο Ηλίας Φέσσας με έγραψε ακόμα, ότι το δικάταρτο ήταν το δεύτερο, σκάφος της οικογένειας και το όνομα του ήταν “ΘΕΤΙΣ”. Αλλά και τα δυο δεν ανήκαν στον Κλέονα αλλά στον αδελφό του Θανάση (Σασάκη) που πέθανε γύρω στο 1985.
