Μια εξαιρετικά ανησυχητική πραγματικότητα για το μέλλον και την τσέπη των δημοτών της Θάσου φέρνει στο φως η πρόσφατη απόφαση του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
γράφει η
Κάτια Γιαννουκάκου
Σύμφωνα με τα στοιχεία που ανέδειξε ο αναπληρωτής καθηγητής της Νομικής Σχολής του ΑΠΘ, Δημοσθένης Λέντζης, η Θάσος φιγουράρει σε μια λίστα περίπου 150 ελληνικών οικισμών που καταδικάστηκαν στις αρχές Ιουνίου, καθώς εξακολουθούν να μη διαθέτουν δίκτυα αποχέτευσης και εγκαταστάσεις βιολογικού καθαρισμού που να πληρούν τις ευρωπαϊκές οδηγίες, κάτι που θα έπρεπε να έχει λυθεί από το 2005.
Η καθυστέρηση αυτή δεν αποτελεί απλώς ένα γραφειοκρατικό ατόπημα, αλλά μια ωρολογιακή βόμβα.
Όπως επισημαίνει ο κ. Λέντζης, ο κίνδυνος επιβολής οικονομικών κυρώσεων δυσθεώρητου ύψους από την Ε.Ε. είναι πλέον ορατός. Το προηγούμενο της Ζακύνθου, όπου επιβλήθηκε πρόστιμο 5,5 εκατ. ευρώ και επιπλέον 12.500 ευρώ για κάθε ημέρα συνέχισης της παράβασης, δείχνει το μέγεθος του λογαριασμού που κινδυνεύουν να επωμιστούν οι φορολογούμενοι πολίτες.
Το παράδοξο της Θάσου: από τις έτοιμες χρηματοδοτήσεις, στην ευρωπαϊκή καταδίκη
Η περίπτωση της Θάσου ωστόσο, προκαλεί ιδιαίτερη εντύπωση, καθώς το νησί δεν στερούνταν ούτε σχεδιασμού, ούτε χρηματοδοτικών εργαλείων. Η αναδρομή στα πεπραγμένα της προηγούμενης δημοτικής αρχής αποκαλύπτει μια εντελώς διαφορετική εικόνα κατά την παράδοση-παραλαβή του Δήμου το 2019.
Τότε, η σημερινή δημοτική αρχή παρέλαβε έναν οργανωμένο σχεδιασμό, με ώριμες μελέτες και εγκεκριμένες χρηματοδοτήσεις δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ από το ΕΣΠΑ, τα οποία ήταν από τα υψηλότερα σε όλη τη Βόρεια Ελλάδα.
Είναι χαρακτηριστικό ότι εάν τα έργα αυτά είχαν προχωρήσει με τους προβλεπόμενους ρυθμούς, η Θάσος σήμερα δεν θα βρισκόταν υπόλογη στο Δικαστήριο της Ε.Ε.
Συγκεκριμένα:
Λιμενάρια – Ποτός: Παραδόθηκε σε εξέλιξη το μεγαλύτερο έργο αποχέτευσης (περίπου 12 εκατ. ευρώ), με το εσωτερικό δίκτυο των Λιμεναρίων ολοκληρωμένο και τη μονάδα επεξεργασίας στο τελικό στάδιο. Το δίκτυο του Ποτού προβλεπόταν να ολοκληρωθεί το 2020.
Πρίνος: Παρά τις δυσκολίες, η προηγούμενη διοίκηση κατάφερε την παραχώρηση έκτασης 65 στρεμμάτων από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και ενέταξε τον Πρίνο στους οικισμούς «Γ' προτεραιότητας», καθιστώντας υποχρεωτική για τη χώρα τη χρηματοδότηση του βιολογικού. Ένα έργο 8 εκατ. ευρώ που θα εξυπηρετούσε τον Πρίνο, τη Σκάλα Πρίνου, το Δασύλλιο και τη Σκάλα Ραχωνίου.
Το συγκεκριμένο έργο ενώ προκηρύχθηκε το 2023 και είχε προκύψει ο ανάδοχος που θα το κατασκεύαζε στο τέλος της ίδιας χρονιάς βρέθηκε στον αέρα όπως είχε καταγγείλει με ερώτησή της στο δημοτικό συμβούλιο η Λαϊκή Συσπείρωση.
Καλλιράχη: Ένα ολοκληρωμένο έργο βιολογικού (1,4 εκατ. ευρώ) που δημιουργήθηκε για να καλύψει τις ανάγκες του ορεινού οικισμού και της Σκάλας, με εξασφαλισμένη τη χρηματοδότηση (3,2 εκατ. ευρώ) για το αποχετευτικό δίκτυο.
Όλα τα παραπάνω, παρά την ωριμότητά τους, ενεπλάκησαν στα γρανάζια μιας ανεξήγητης αδράνειας τα τελευταία χρόνια, οδηγώντας στο σημερινό ευρωπαϊκό «χαστούκι».
Κ. Χατζηεμμανουήλ: «Ορατός ο κίνδυνος των προστίμων»
Μιλώντας για τις τελευταίες εξελίξεις, ο πρώην δήμαρχος Θάσου, Κώστας Χατζηεμμανουήλ, κρούει τον κώδωνα του κινδύνου, όχι μόνο για το ενδεχόμενο των προστίμων, αλλά κυρίως για την υποβάθμιση του περιβάλλοντος στο νησί, επιρρίπτοντας ξεκάθαρες ευθύνες στη σημερινή διοίκηση του Δήμου.
«Παραδώσαμε στη σημερινή διοίκηση το 2019 έναν Δήμο θωρακισμένο, με ώριμες μελέτες, ενταγμένα έργα και εγκεκριμένες χρηματοδοτήσεις δεκάδων εκατομμυρίων από το ΕΣΠΑ για τους βιολογικούς καθαρισμούς σχεδόν σε όλο το νησί», δηλώνει χαρακτηριστικά ο κ. Χατζηεμμανουήλ και προσθέτει:
«Δώσαμε τεράστιες μάχες, όπως στην περίπτωση του Πρίνου, όπου καταφέραμε να πάρουμε την έκταση από το Υπουργείο και να εντάξουμε την περιοχή στους οικισμούς Γ' προτεραιότητας, δεσμεύοντας την Πολιτεία να χρηματοδοτήσει το έργο. Το ίδιο πράξαμε στα Λιμενάρια, τον Ποτό και την Καλλιράχη. Δυστυχώς, βλέπουμε έργα έτοιμα να λιμνάζουν ή να μην λειτουργούν όπως σχεδιάστηκαν ως μονάδες επεξεργασίας λυμάτων, με απόλυτη ευθύνη της σημερινής δημοτικής αρχής. Αν αυτά τα έργα είχαν προχωρήσει, η Θάσος δεν θα βρισκόταν σήμερα καταδικασμένη από το Δικαστήριο της Ε.Ε., με ορατό τον κίνδυνο τα τεράστια ευρωπαϊκά πρόστιμα να μετακυλιστούν στις πλάτες των δημοτών.
Θέλω όμως να επισημάνω κάτι πιο άμεσο που έχει να κάνει με τον παλιό βιολογικό σε Παναγία και Ποταμιά και για τον οποίο επείγει ο εκσυγχρονισμός της μονάδας», επισημαίνει ο κ. Χατζηεμμανουήλ.
Η προειδοποίηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι σαφής και ο χρόνος μετράει πλέον αντίστροφα. Το αν η Θάσος θα κληθεί να πληρώσει τον «λογαριασμό» της στασιμότητας των τελευταίων ετών, μένει να φανεί το αμέσως επόμενο διάστημα.
Προς επίρρωση των δηλώσεών του ο κ. Χατζηεμμανουήλ έθεσε στη διάθεσή μας τα πεπραγμένα της διοίκησής του αλλά και που είχαν μείνει τα έργα των βιολογικών το 2019 και από που θα έπρεπε να συνεχίσουν με το βλέμμα στο μέλλον και την τουριστική ανάπτυξη της Θάσου, όπως επισημαίνει ο ίδιος.
